2,55 εκατ. τόνους εκτιμάται η παγκόσμια παραγωγή και 2,9 η ζήτηση
Η ακτινογραφία της κατάστασης στην οποία βρίσκεται σήμερα ο ισπανικός κλάδος παραγωγής και διακίνησης ελαιολάδου, αλλά και το αποτύπωμα που αφήνει στον διεθνή χάρτη ως κυρίαρχη προμηθεύτρια χώρα μετά και τη φετινή, για δεύτερη συνεχή χρονιά, μειωμένη παραγωγή, διαφαίνεται στο ακόλουθο πολύ ενδιαφέρον ενημερωτικό δελτίο, το οποίο υπογράφουν οι εταιρείες αγροτεχνολογίας Syngenta ES με τον διεθνή αναλυτή Juan Vilar Consultores – Estrategicos. Σύμφωνα με το δελτίο το αν θα δούμε φως στο τούνελ στον τομέα του ελαιολάδου, μετατίθεται για τον Απρίλιο του 2024 που θα υπάρχει μια πρώτη εικόνα της επόμενης ισπανικής παραγωγής.
Αναλυτικά:
Η Ισπανία κατέχει ηγετική θέση παγκοσμίως στην παραγωγή ελαιολάδου, έχοντας τη δυνατότητα να ικανοποιήσει, μεταξύ 50% και 60% της παγκόσμιας ζήτησης.
Ωστόσο, η εμπορική περίοδος 2022/23 αναδείχθηκε ως μία από τις πιο δυσμενείς, με παραγωγή μόλις 663.000 τόνων, έναντι του ιστορικού μέσου όρου των 1.400.000 τόνων. Aυτή η δραστική μείωση της παραγωγής που επιδεινώνεται από την παρατεταμένη έλλειψη βροχοπτώσεων στην περιοχής της ιβηρικής χερσονήσου, αλλά και από τις υψηλές θερμοκρασίες που σημειώθηκαν κατά την περίοδο της ανθοφορίας, οδηγούν στη συρρίκνωση των προοπτικών του τομέα. Μικρή ανακούφιση προσέφεραν οι βροχοπτώσεις και η πτώση της θερμοκρασίας τον περασμένο Ιούνιο καθώς ήρθαν αργοπορημένα και έτσι η επιρροή τους στην ανάπτυξη της ελιάς ήταν περιορισμένη.
Οι 730.000 τόνοι το μέγιστο όριο ισπανικής παραγωγής 2023/24, με 540.000 η Ανδαλουσία
Ενόψει της επόμενης συγκομιδής, που αντιστοιχεί στην περίοδο 2023/24, εγείρονται ανησυχίες σχετικά με την παραγωγή στην Ισπανία, η οποία εκτιμάται ότι θα φτάσει συνολικά, το πολύ, τους 730.000 τόνους, με όριο τους 540.000 τόνους για την περιοχή της Ανδαλουσίας. Όμως παρά την ελαφριά αύξηση του φετινού παραγωγικού όγκου, τα σενάρια που κυκλοφορούν προβλέπουν έλλειμα προσφοράς για τη νέα σεζόν, κάτι που θα συνεχίσει να ωθεί ανοδικά τις τιμές της αγοράς.
Σήμερα ο κλάδος της ελιάς περνάει μια δύσκολη φάση. Οι μετέχοντες στην αλυσίδα αξίας του ελαιολάδου θα μπορούσαμε να πούμε ότι βρίσκονται σε ευάλωτη θέση. Ποτέ στην ιστορία του ελαιολάδου δεν έχει συμβεί παρόμοια κατάσταση στην οποία, μετά από μια ιστορικά κακή συγκομιδή, να αναμένεται και άλλη κακή συγκομιδή. Έτσι όλοι οι κρίκοι της αλυσίδας αξίας του ελαιολάδου επηρεάζονται άμεσα και έμμεσα, μειώνεται η κερδοφορία τους, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις καταγράφονται και απώλειες. Παράλληλα η δεινή θέση του κλάδου επιδεινώνεται ακόμη περισσότερο από την αύξηση των τιμών των καυσίμων, των λιπασμάτων, καθώς και από την αύξηση των επιτοκίων.
Η τιμή είναι ο μόνος ρυθμιστής της έλλειψης προσφοράς
Οι προσδοκίες για την νέα σεζόν δεν είναι οι καλύτερες. Η φετινή αναμενόμενη παραγωγή της εκστρατείας 2023/24 είναι σχεδόν παρόμοια με τη περυσινή, ενώ την ίδια στιγμή αναμένεται μειωμένη και η παγκόσμια παραγωγή. Αυτό σημαίνει ότι η προσφορά για το επόμενο έτος θα είναι χαμηλότερη από τη δυνητική ζήτηση. Ο μόνος μηχανισμός που ρυθμίζει μια πιθανή κατάσταση μερικής έλλειψης ελαιολάδου είναι η τιμή, αφού οι τιμές δεν θα σταματήσουν να ανεβαίνουν, προκαλώντας αυτορρύθμιση της αγοράς με ανεπανόρθωτη μείωση της κατανάλωσης. Ως εκ τούτου, οι αυξήσεις των τιμών θα έχουν ως αποτέλεσμα σταδιακά την μείωση της κατανάλωσης. Οι υψηλές τιμές στο ράφι του σουπερμάρκετ θα αναγκάσουν πολλά νοικοκυριά να περιορίσουν την αγορά και κατανάλωση ελαιολάδου.
Κραδασμοί στην τιμή και από την απαγόρευση εξαγωγών ελαιολάδου της Τουρκίας
H τιμή του ισπανικού ελαιόλαδου μπορεί να επηρεαστεί και από άλλους εξωτερικούς παράγοντες, όπως οι εξελίξεις στον ελαιοκομικό τομέα άλλων χωρών. Η απόφαση της Τουρκίας να απαγορεύσει τις χύδην εξαγωγές ελαιολάδου προκειμένου να διασφαλίσει την κάλυψη της εγχώριας ζήτησης, μπορεί να αφήσει αρνητικό αποτύπωμα στην τιμή του ισπανικού ελαιολάδου. Παρά το γεγονός ότι η Τουρκία δεν είναι κύριος προμηθευτής ελαιολάδου της Ισπανίας, η απουσία του τουρκικού ελαιολάδου μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση στον κλάδο της ισπανικής ελιάς.
2,55 εκατ. τόνους εκτιμάται η παγκόσμια παραγωγή και 2,9 η ζήτηση
Υποθέτοντας ότι η Ισπανία, κατά την επόμενη εκστρατεία θα συνεισφέρει κατά 28% στην παγκόσμια προσφορά ελαιολάδου, – την οποία αν μεταφράσουμε σε αριθμούς μιλάμε για 2,55 εκατομμύρια τόνους – θα υπάρξει έλλειμα από τη στιγμή που η διεθνής δυνητική ζήτηση υπολογίζεται στους 2,9 εκατ. τόνους. Το γεγονός αυτό θα μας οδηγήσει σε μια αβέβαιη κατάσταση, η οποία θα διαρκέσει μέχρι τον Απρίλιο του 2024, χρονική στιγμή κατά την οποία θα έχουμε εικόνα της νέας συγκομιδής 2024/25. Μέχρι τότε το μόνο το μόνο στοιχείο που θα ευθυγραμμίσει την προσφορά και τη ζήτηση είναι η τιμή.
Ως εκ τούτου μπορεί κατά την τρέχουσα εκστρατεία να πρέπει να αντιμετωπίσουμε μια πιθανή αλλαγή των προσδοκιών μας. Για αυτό θα πρέπει να είμαστε προνοητικοί. Θα πρέπει να φροντίσουμε τους ελαιώνες μας και να τους προετοιμάσουμε ώστε να είναι έτοιμοι να αανταποκριθούν σε περίπτωση που οι κλιματικές συνθήκες βελτιωθούν, κάτι το οποίο εμείς πιστεύουμε ότι θα συμβεί.
Πηγές: Άρθρο της Syngenta ES, μέσω του Ενημερωτικού Δελτίου Juan Vilar Consultores Estrategicos και από την ιστοσελίδα olivenews.gr