Ντομάτα. Η βασίλισσα του καλοκαιριού. Στην Κεφαλονιά και ιδιαίτερα στα Λουρδάτα, από τον Μάρτιο ξεκινάει η φύτευση της ντομάτας στο χωράφι για να έχουμε ντομάτες από τον Ιούνιο. Μηλάτη, Παραδοσιακή, Ντόπια και άλλες ποικιλίες είναι το φρούτο ή λαχανικό, όπως θέλετε πες τε το που κυριαρχεί στις σαλάτες και στις σάλτσες του καλοκαιριού. Στην παραλία, με μια ντομάτα που έκοψες κατ΄ευθείαν από το φυτό, δεν υπάρχει πιο ωραίο γλύκισμα… Διαβάστε και δείτε τις φωτογραφίες από τις ποικιλίες της ντομάτας στον “γαστρονόμο”
Έχετε φάει… «καρδιά του βούβαλου»; Ντομάτα είναι. Όπως και το «μαύρο δαμάσκηνο», η Vesuviana κι όσες ακόμη θα βρείτε παρακάτω, δίπλα στη χοντροκατσαρή Καλαμάτας, τη ροζέ ή την αυγουλάτη Κρήτης, τη Μπατάλα Βραυρώνας και πολλές ακόμη ποικιλίες που συναντάμε στην ελληνική αγορά, σε διάφορα χρώματα και μεγέθη, χοντρόφλουδες ή λεπτόφλουδες, πιο χυμώδεις ή πιο συμπαγείς.
 Χοντροκατσαρή Καλαμάτας |  Μαύρη μεγάλη |
Χοντροκατσαρή Καλαμάτας
Παλιά τοπική ποικιλία με μεγάλο, λεπτόφλουδο, «ατσούμπαλο», ανάγλυφο καρπό, σαρκώδη, έντονα αρωματικό και γευστικό. Απολαύστε την ωμή (σε μανάβικα και λαϊκές της Μεσσηνίας).
Μαύρη μεγάλη
Ουκρανική ποικιλία με πολύ νόστιμο καρπό, ο οποίος άγουρος έχει έντονα καπνιστή γεύση, ενώ ώριμος ζαχαρώνει. Ιδανική για πικάντικες σάλτσες και γεμιστά (σε λαϊκές και σούπερ μάρκετ).
 Ντοματίνι βελανίδι-δάκρυ |  Καρδιά του βούβαλου (ελληνική) |
Ντοματίνι βελανίδι-δάκρυ
Μεσαίου μεγέθους βελανίδι, με τραγανό, ζουμερό και νόστιμο καρπό. Ιδανικό για ωμή κατανάλωση ή σάλτσες (σε λαϊκές αγορές).
Καρδιά του βούβαλου (ελληνική)
Υπαίθρια, καταγωγής Ν. Ιταλίας. Καρπός μεγάλος, χυμώδης, με ελάχιστα σπόρια, νοστιμότατος, χρώματος πορτοκαλί-κόκκινου. Ιδανική για σαλάτες και γέμισμα (σε λαϊκές και μανάβικα κυρίως της Καλαμάτας).
 Nelly’s grape |  Merlice |
Nelly’s grape
Ντοματάκι-κειμήλιο (heirloom) από παμπάλαια ποικιλία της Ιταλίας και της Ισπανίας, σε διάφορα χρώματα, κυρίως κόκκινο. Έντονα γλυκό, ζαχαρώδες, umami, θαυμάσιο για σάλτσες πίτσας. Την καλλιεργεί ο παραγωγός Νίκος Τσομπανόγλου στα Βίλια (Δημοτική Αγορά Κυψέλης).
Merlice
Πολύ διαδεδομένο υβρίδιο για επιτραπέζια χρήση. Καρπός στρογγυλός, με άφθονο χυμό και νοστιμιά ανάλογα με την καλλιέργεια. Καλλιεργούνται παντού, ιδιαίτερα στη Δράμα (σε όλα τα σούπερ μάρκετ και λαϊκές).
 Μαrmande |  Χρωματιστά ντοματίνια |
Μαrmande
Παλιά γαλλική ποικιλία σχεδόν άνυδρης καλλιέργειας, υπαίθρια, με καρπό νοστιμότατο, διαφόρων μεγεθών, που σχηματίζει ορατές φέτες. Την καλλιεργεί ο παραγωγός Νίκος Τσομπανόγλου στα Βίλια (Δημοτική Αγορά Κυψέλης).
Χρωματιστά ντοματίνια
Διάφορα υβρίδια, όπως το κίτρινο yellow submarine ή το πορτοκαλί Dalto. Πολύ γλυκά και λεπτόφλουδα. Πωλούνται σχεδόν πάντα συσκευασμένα, συχνά ανάμεικτα, σε πολλά σούπερ μάρκετ.
 Πομοντόρι |  Τσαμπί μεσόκαρπη |
Πομοντόρι ή αυγουλάτη
Καταγωγή από την Ιταλία αλλά στη Μήλο και την Κρήτη αναπτύχθηκαν σε σχεδόν τοπικές ποικιλίες. Σκληρόφλουδες, με σφικτή σάρκα και νόστιμες, ιδανικές για λιαστές και πελτέ. (σε λαϊκές και σούπερ μάρκετ).
Τσαμπί μεσόκαρπη
Από τις πιο κοινές ντομάτες σε τσαμπί, με μεσαίου μεγέθους καρπό, λεπτόφλουδο, με έντονο κόκκινο χρώμα. Ιταλικής προέλευσης υβρίδιο, ιδανική για ωμή κατανάλωση (σε όλα τα σούπερ μάρκετ και μανάβικα).
 Extasis |  Ροζέ Κρήτης |
Extasis
Από τα πιο διαδεδομένα υβρίδια, θερμοκηπίου και μη, διαθέσιμα όλο τον χρόνο, με πλούσια σάρκα και γεύση ανάλογα την καλλιέργεια. Προέρχονται κυρίως από την Κρήτη και τη Δράμα (σε όλα τα μανάβικα, σούπερ μάρκετ και λαϊκές).
Ροζέ Κρήτης
Ποικιλία Βουλγαρίας που καλλιεργείται ευρέως στην Κρήτη. Μεσαίου/μεγάλου μεγέθους, με λεπτή φλούδα, μπόλικη ζουμερή ψίχα και θαυμάσια γεύση. Για σαλάτες και σάλτσες (σε λαϊκές αγορές).
 La Bobmeta ή Vesuviana |  Ντοματίνι «μαύρο δαμάσκηνο» |
La Bobmeta ή Vesuviana
Ποικιλία-κειμήλιο (heirloom) με πεντανόστιμο, λεπτόφλουδο καρπό μεσαίου/μικρού μεγέθους με χαρακτηριστική μυτούλα. Δένεται σε αρμαθιές και συντηρείται για 6-9 μήνες σε αεριζόμενο μέρος (Δημ. Αγορά Κυψέλης, από τον Νίκο Τσομπανόγλου).
Ντοματίνι «μαύρο δαμάσκηνο»
Ρωσική ποικιλία με πολύ ζουμερή, νοστιμότατη και τραγανή σάρκα και ελαφρώς χοντρή φλούδα. Ιδανική για σαλάτες και σάλτσες (σε μανάβικα και σούπερ μάρκετ).
 Μπατάλα Βραυρώνας |  Άνυδρο ντοματάκι Σαντορίνης ΠΟΠ |
Μπατάλα Βραυρώνας
Παλιά «ποικιλία» που στη Βραυρώνα βρήκε τις ιδανικές συνθήκες για να να αναπτύξει καρπό μεγάλο, ατσούμπαλο, λεπτόφλουδο, με άφθονη, ψωμωμένη σάρκα έξοχης γεύσης (σε πάγκους γύρω από τον Ναό της Αρτέμιδας και σε μανάβικα στο Μαρκόπουλο και στην Αθήνα).
Άνυδρο ντοματάκι Σαντορίνης ΠΟΠ
Τomberries
Το όνομα προέρχεται από τις λέξεις tomato και berry, γιατί είναι η πιο μικρή ποικιλία ντομάτας στον κόσμο. Λεπτόφλουδα, τραγανά, ζουμερά και πολύ νόστιμα, ιδανικά για σαλάτες. Σε δύο χρώματα, αποκλειστικά από το «Άρωμα» στην Αττική (σε μεγάλα σούπερ μάρκετ και μανάβικα).
Το άρθρο πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό Γαστρονόμος, τεύχος 209.